KOD PESZEROWY I WIEDZA WSPÓŁCZESNA

Ciekawostki z ksi??ki "Reinkarnacja. Z dziejĂłw wierze? przedchrze?cija?skiej Europy" J. T. B?bla.

Zanim S?owianie przybyli ze Wschodu do Europy w VI i VII wieku, na terenach dzisiejszej Polski ?y? lud indoeuropejski WenetĂłw (WenedĂłw) oraz Germanowie, Celtowie i sporadycznie koczowniczy Scytowie i Hunowie. Przesz?a na S?owian nazwa Wendowie lub Windowie, a niekĂłrzy nazywali ich te? Antami i Sklawinami. S?owianie zaw?adn?li bizantyjsk? Iliri?, przeszli przez Tesali?, zagarn?li ca?y Peloponez, a nawet dotarli na Kret?.

Dziejopisowie chrze?cija?scy tak ich opisywali:
"nie pozwalaj? si? w ?aden sposĂłb ujarzmi? ani opanowa?"
"bardzo liczni i wytrwali, znosz? ?atwo upa?, zimno i s?ot?, niedostatek odzienia i ?rodkĂłw do ?ycia"
"mieszkaj? w n?dznych chatach, rzadko rozrzuconych w terenie"
"walcz? obna?eni do pasa"
"pos?uguj? si? jednym j?zykiem, nies?ychanie barbarzy?skim"
"s? ro?li, niezwykle silni, rudawi"
"?ycie wiod? twarde i na najni?szej stopie, jak Massageci, i brudem s? okryci stale, jak i oni"
"zwo?uj? si? mi?dzy sob? wyciem wilkĂłw"
"gdy zajdzie mi?dzy nimi rĂł?nica zda?, wĂłwczas albo nie mog? doj?? do zgody, albo nawet je?li si? pogodz?, to postanowienie ich zaraz inni przekrocz?, jako ?e ka?dy my?li co innego i ?aden nie chce ust?pi? drugiemu"

Kupcy arabscy i ?ydowscy wyg?aszali o S?owianach podobne opinie:
"na ogĂł? s? skorzy do zaczepki i gwa?towni i gdyby nie ich niezgoda, wywo?ana mnogo?ci? rozwidle? ich ga??zi i podzia?Ăłw na szczepy, ?aden lud nie zdo?a?by im sprosta? w sile"
"sami wiaro?omni i zmienni, od innych jednak sta?o?ci wymagaj? i bezwzgl?dnej wierno?ci. Uk?ad pokojowy umacniaj? przez podanie prawicy i rĂłwnoczesne wr?czenie obci?tego czuba w?osĂłw z wi?zk? trawy. ?atwo jednak daj? si? przekupi? pieni?dzmi, by go naruszy?"

By?y te? pozytywne opinie:
"niebywale go?cinni, ?yczliwi i opieku?czy dla przybyszĂłw, i uwa?aj? to za swĂłj ?wi?ty obowi?zek"
Podziwiano ich za go?cinno??, szacunek i opiek?, jak? otaczaj? rodzicĂłw.
"nie spotyka si? u nich nigdy ani ubogich, ani ?ebrakĂłw; skoro bowiem kto? z nich staje si? niedo???ny wskutek choroby lub staro?ci, porucza si? go spadkobiercy, ktĂłry winien go otacza? najtroskliwsz? opiek?"
"taka jest za? mi?dzy nimi wiara i spo?eczna ?wiadomo??, ?e ca?kiem nie znajdziesz mi?dzy nimi z?odziei i oszustĂłw"
"nie obawiaj? si? ?adnego oszustwa, bo go sami nie doznaj?"
"o jakiejkolwiek porze chc? si? posili?, oboj?tnie, go?cie czy domownicy, znajduj? wszystko przygotowane na stole"

O religii S?owian:
Pocz?tkowo jednorodna, w trakcie w?drĂłwek przechodzi?a przemian?. Wyra?na tendencja henoteistyczna u S?owian po?udniowych i po?abskich, u ktĂłrych pomniejsi bogowie s? emanacjami boga najwy?szego.

Opinia Prokopiusza z Cezarei:
"Uwa?aj? [...], ?e jeden tylko bĂłg, twĂłrca b?yskawicy, jest panem ca?ego ?wiata i sk?adaj? mu w ofierze wo?y i inne zwierz?ta ofiarne. O przeznaczeniu nic nie wiedz?, ani nie przyznaj? mu ?adnej roli w ?yciu ludzkim, lecz kiedy ?mier? zajrzy im w oczy, czy to w chorobie, czy na wojnie, ?lubuj? wĂłwczas, ?e je?li jej unikn?, z?o?? bogu natychmiast ofiar? w zamian za ocalone ?ycie, a unikn?wszy, sk?adaj? j?, jak przyobiecali, i s? przekonani, ?e kupili sobie ocalenie za t? w?a?nie ofiar?. Oddaj? ponadto tak?e cze?? rzekom, nimfom i innym jakim? duchom. I sk?adaj? wszystkim ofiary, a w czasie tych ofiar czyni? wrĂł?by [...]"

PĂł?niejsze ?rĂłd?a ?aci?skie:
"Wielu bogĂłw rze?bi? z dwoma lub trzema, czy nawet wi?cej g?owami [...] nie przecz?, ?e wierz? w jedynego boga na niebie, rozkazuj?cego pozosta?ym; Ăłw najpot??niejszy troszczy si? tylko o sprawy niebia?skie, inni za? - pe?ni?cy w pos?usze?stwie przydzielone im zadania - pochodz? z jego krwi i w tym ka?dy z nich jest znamienitszy, im bli?szy jest owemu bogu bogĂłw."

Bogowie S?owian:
OgĂłlnos?owia?scy: SwarĂłg, Mokosz, Perun (bĂłg nieba, burzy i piorunĂłw).
Byli te? bogowie lokalni.

Istnia? rozbudowany kult i warstwa kap?a?ska
Przy wielkich sanktuariach istnia?y kolegia kap?a?skie, w ktĂłrych kszta?cono nast?pcĂłw, przekazywano tajn? wiedz? i rozwijano doktryny s?owia?skiego systemu magiczno-religijnego. Kap?anĂłw nazywano wieszczymi, ?recami, wo?chwami albo kudesnikami.
Sk?adano ofiary ze zwierz?t, a w sytuacjach absolutnego zagro?enia ?ycia i egzystencji - z ludzi.

By? zwyczaj zabijania ?ony zmar?ego m??a i wspĂłlnego ich palenia.

Dusze u ludĂłw s?owia?skich cz?sto wyobra?ano sobie jako ptaki. Dlatego po ?mierci ludzi ulatywa?y one do Wyraju - ojczystej krainy wszystkich ptakĂłw. Tam przebywa?y jaki? czas pod w?adz? bĂłstwa rz?dz?cego t? krain?, a nast?pnie powraca?y na ziemi?, by wst?pi? w ?ona kobiet. Dusze by?y przenoszone przez powracaj?ce z Wyraju ptaki.

Dzieki serdzeczne Lucus.
Jak bys mogla zalozyc temat o Tarnowie i wpisac wszystko co wiesz byla bym Ci bardzo wdzieczna.

kiara.

KALENDARZ S?OWIA?SKI

 

1.02 Gromnica - zima spotyka si? z wiosn?, wyj?cie po raz pierwszy na miejsce obrz?dowe, przyzywanie BogĂłw, czczenie ich

21.02 StrzybĂłg - mod?y i pro?by o pogod? i „przywianie” wiosny, przewidywanie pogody

1.03 Perep?ut - w nocy (z 28.02) rodzi si? nowa woda; u?wi?canie wody, zbieranie „?ywej wody” ( z trzech ?rĂłde?) do celĂłw magicznych, symboliczne  spryskiwanie si? ni?

od 9.03 JaskĂł?ka - pocz?tek wzywania wiosny, przyzywanie ptakĂłw do powrotu z wyraju, przewidywania pogody, czczenie Mokoszy, zostawianie na ziemi symboli solarnych w celu przyci?gni?cia s?o?ca

13.03-20.03 Tydzie? Jarowita - mod?y i przywo?ywania Jarowita; dawniej oprowadzano po wiosce ch?opca przebranego za Jarowita (tj. ubranego na bia?o z k?osami ?yta w d?oni, siedz?cego na bia?ym koniu)

20.03 Dzie? oczyszczenia - symboliczne spryskiwanie si? wod? w celu oczyszczenia przed wielkim dniem

21.03 Jare ?wi?to - wiosenna rĂłwnonoc; witanie S?o?ca - Swaro?yca, czczenie Mokoszy, wbicie w ziemi? pierwszej k?ody jako symbol zap?odnienia (wcze?niej nie wolno by?o tego robi?, poniewa? Ziemia by?a brzemienna), taczanie jaj po ziemi, wyniesienie kuk?y Morany ze wsi, sk?adanie ofiar

22.03 We?kyde? -  pierwszy dzie? ?wi?teczny; ?wi?cenie jad?a i jaj „?yw? wod?”, mod?y do BogĂłw

23.03 Konopielka - polewanie dziewcz?t wod? przez ch?opcĂłw (wezwanie urodzaju), a te z kolei obdarowywuj? ich pisankami

24.03 Bogini wiosna - Przebudzenie Ziemi, palenie ognisk w celu ogrzania jej, ?wi?cenie ziarna na zasiew

25.03 Perun - przywo?ywanie burzy, rozpocz?cie siejby

15.04 Jarowit - dzie? po?wi?cony czczeniu Jarowita

16.04 Rachma?ski we?kyde? - puszczanie na wod? skorupek po pisankach

22.04 ?ada - czczenie jej, dzie? ten zaprowadza rĂłwnowag? w przyrodzie i w ludziach; ?wi?to dziewcz?t

23.04 ?wi?to m??czyzn - czczenie ognia i spryskiwanie go piwem, obmywanie si? ros?, mod?y do ?wi?towita

1.05 ?ywia - ?wi?to zieleni i ?ycia

2.05-11.05 Rusalny tydzie? - ofiarowywanie chleba, p?Ăłtna i wiankĂłw dla rusa?ek, wi? i Mokoszy

10.05 Zielnik - zbieranie ziĂł?, ?wi?cenie ich, sk?adanie ro?linom ?ertrwy z piwa lub miodu

10.05-17.05 Nowe lato - pierwotna nazwa zielonych ?wi?tek; wicie wie?cĂłw i majenie domĂłw, oprowadzanie po wiosce dziewczyny przebranej za ?ad? (b?ogos?awi ona ka?dy dom, obdarowywuj?c go p?odno?ci?)

15.06 ?wi?towit - mod?y o urodzaj, ?ertwy

21.06-24.06 Kupa?a - letnie przesilenie; magiczna noc, ro?liny zebrane tej nocy maj? niezwyk?? magiczn? noc; wygaszenie starego, brudnego ju? ognia i zapalenie w tym miejscu nowego (chodzi o ogie? domowy, ktĂłry p?on? przez ca?y rok), pierwsza prawdziwa k?piel, dziewcz?ta puszcza?y wianki na wod?, wrĂł?y?y na temat zam??pĂłj?cia; ?wi?to mi?o?ci, kojarzenia si? par, jedyna noc, kiedy m??czyzna mĂłg? bezkarnie posi??? kobiet?

30.06 Po?egnanie Jarowita - ?egnanie Jarowita, jako ?e wiosna si? sko?czy?a

1.07 SwarĂłg - oddawanie mu czci, pocz?tek sianokosĂłw

13.07 Chors - mod?y, przewidywanie pogody

20.07 Perun - mod?y, czas na sk?adanie przysi?g, braterstwa

22.07 Perperuna - mod?y, pro?by o urodzaj

6.08 Spas - ?wi?to Simarg?a, sk?adanie mu ofiar, ?wi?cenie owocĂłw i zbĂł?

15.08 Mokosza - czczenie Matki Ziemi oddaj?cej swe plony  ludziom

19.08 StrzybĂłg - pro?by o pogod?

1.09 Dad?bĂłg - rytualne zapalanie ?wiec w domu wieczorn? por?, ?wi?cenie ognia domowego

4.09 Perun i Perperuna - po?egnanie ich, palenie ognisk i zamawiania przed po?arem

8.09-9.09 Rodzanice - mod?y, po?wi?canie chleba i jego b?ogos?awie?stwo

14.09 ?wi?to wyraju - po?egnanie ptakĂłw, ktĂłre na zim? odlatuj? do wyraju

21.09-23.09 ?wi?to plonĂłw - rĂłwnonoc jesienna; dzi?kowanie Mokoszy za plony, cz?stowanie obrz?dowym ko?aczem, robienie wie?cĂłw z k?osĂłw zbo?a i ?wi?cenie ich, ?egnanie S?o?ca, wrĂł?by dotycz?ce urodzaju na rok nast?pny

24.09 Domowy - mod?y do niego, by  strzeg? zapasĂłw, sk?adanie mu ofiar w czterech k?tach domu

24.10 Dziady - dzie? pami?ci o zmar?ych, rĂłwnocze?nie ?wi?to Welesa; palono grumadki na grobach zmar?ych, spo?ywano obiaty (rytualne bezmi?sne posi?ki dla zmar?ych), pro?by do Welesa o opiek? nad duszami

24.11 Dola - wrĂł?by dotycz?ce przysz?ego losu

29.11 Kalita - od tego dnia odgryza si? k?sy z rytualnego chleba, co symbolizuje zmniejszanie si? dnia

6.12 Dziadek MrĂłz - przychodzi zima, a z ni? Dziad MrĂłz, trzeba go zaprosi? na kolacj?

21.12-23.12 Szczodry wieczĂłr - zimowe przesilenie; witanie S?o?ca, ktĂłre od tego dnia b?dzie coraz d?u?ej go?ci? na niebie, rozpalanie ognisk w celu przywo?ania go, w domu zapalano tzw. pod?a?niki - ?wieczki na ga??zkach sosnowych lub ?wierkowych ozdobionych kokardkami

24.12-30.12 Szczodre gody - ?wi?teczne obchodzenie rozpocz?cia nowego cyklu, ktĂłry by? za razem rozpocz?ciem nowego roku; w tych dniach czczono przodkĂłw, Roda jako ojca wszystkiego, Swaroga, Swaro?yca, Mokosz?

http://welesowy-jar.fm.interia.pl/kalendarz.htm

east na innym forum.


Pochodzenie S?owian wg badania genetycznego grup krwi (po Y-DNA ) ,tzw  haplogrupy. S?owia?ska haplogrupa to generalnie R1a1a .

Oto haplogrupa R1a1a - wg. Anatole Klyosov 2009
datowana z miar? pewno?ci 95%

AZJA
20.000 lat - geneza w po?udniowej Syberii lub w Chinach
11.850 lat - wspĂłlny przodek indo-s?owia?ski

7125 lat - Indie Pd, plemiona Andra Pradesh
7025 lat - Pakistan
4050 lat - Indie Pn.zach, plemiona indoeuropejskie - Ariowie
3200 lat - Indie Pd., plemiona Chenchu (z indoeuropejskich AriĂłw)
 350 lat - Indie Pd., w plemieniu Chenchu, je?cy islamscy z Europy
3750 lat - PĂł?wysep Arabski

EUROPA
11.650 lat - Ba?kany  (Macedonia, Kosowo, Serbia, Bo?nia),
a pocz?tek ekspansji z rejonu Ba?kanĂłw - oko?o 6000 lat temu.
(K. Nordtvedt t? ga??? datuje jednak tylko na 5050 lat!)
4750 lat - Rosja i Ukraina (tak?e Tad?ykistan i Kirgistan)
4700 lat - Niemcy (4600 - groby R1a1a w Eulau)
4550 lat - Polska
4425 lat - Inne kraje ?rodkowej i zachodniej Europy
4125 lat - Czechy i S?owacja
3825 lat - Norwegia
3375 lat - Szwecja

R1a1a7 (M458) w Polsce mo?e by?, wg Klosowa, owocem ponownego zaludniania tego regionu ze wschodu po znacznym wyludnieniu zwi?zanym z inwazj? populacji haplogrup R1b1b2 oko?o 3200-2500

RozwĂłj europejskiego Rodu R1a1a1
R1a1a1g, R1a1a1g2, R1a1a1i... S?OWIANIE

         (SzczegĂł?owo o migracji i obecno?ci R1a1a1 w rejonie Dunajca, Popradu i Bia?ej, zob.)

         RĂłd R-M417, obecny od dziesi?tego tysi?clecia przed Chr. (najpierw w swoich przodkach R-M17) zapewne na Ba?kanach, nad Dunajem lub w ogĂłle w Europie ?rodkowej, na pewno uczestniczy?  jako? w procesach rewolucji neolitycznej od oko?o 5500 lat przed Chrystusem: w powstaniu i upowszechnianiu si? produkcji ceramiki, hodowli zwierz?t i rolnictwa, ktĂłrego skutkiem by? szybki rozwĂłj demograficzny i migracje ludno?ci.  W tym czasie w jedno?ci populacji/rodu R1a1a  musia? si? dokona? proces kszta?towania si? j?zyka i etnosu, najpierw o wspĂłlnym charakterze indo-s?owia?skim, a po rozdzieleniu si? - etnosu pras?owia?skiego.

         Zapewne w rejonie Europy naddunajskiej oko?o 6000-7000 lat temu w rodzie R-M17 pojawi?a si? mutacja M417, ktĂłra da?a pocz?tek wielkiego rodu euro-azjatyckiego R1a1a1. Ze wzgl?du na jej pĂł?niejsze, tj. oko?o 1500 roku przed Chr. pojawienie si? na terenie Indii i Iranu z j?zykiem pokrewnym pras?owia?skiemu i pod szeroko w staro?ytnych ?rĂłd?ach znan? nazw? "Ariowie",

grup? R1a-M417 mo?na by nazwa? ario-s?owia?sk? lub ogĂłlnie aryjsk?.

?rĂłd?o :  http://www.tropie.tarnow.opoka.org.pl/polacy.htm

Mo?na by zaryzykowa? stwierdzenie, ?e mamy jednak co? wspĂłlnego z Ira?czykami Mrugni?cie
O wiele wi?cej ni? z Amerykanami.

Darek na innym forum...


17-06-2011
83. Oj, z tymi S?owianami...

Co? si? ruszy?o w dociekaniach nad staro?ytno?ciami s?owia?skimi i polskimi. Kolejny autorzy wpatruj? si? w mrok i mg?? skrywaj?c? nasze pocz?tki i jednak co? – mo?e trzecim okiem – dostrzegaj?. Tym razem s? to panowie Kazimierz Perkowski, ktĂłry przedstawia witryn? Bogowie Polscy, i Grzegorz Niedzielski (autor Taraki!), ktĂłry niedawno staraniem sandomierskiego wydawnictwa Armoryka opublikowa? dwie ksi??ki: Drzewo ?wiata. Struktura symboliczna s?upa ze Zbrucza  i KrĂłlowie z gwiazd. Mitologia plemion prapolskich. PrĂłb przenikni?cia mg?y i mroku by?o ostatnio wi?cej, polecam bibliografi? pod nowym artyku?em Grzegorza Struktura panteonu Polan w kronice D?ugosza – bo to na jego marginesie ta notka.

A ja mam kilka pyta? o S?owian i ich dawne dzieje – ktĂłre rzucam tu na wiatr z (niewielk?) nadziej?, ?e kto? mnie o?wieci albo zaczn? te pytania w jego umy?le pracowa? a? wyp?ynie, kiedy?, odpowied?. Temat „S?owianie” uczy ?y? z pytaniami, na ktĂłre nie ma odpowiedzi.

1) Dlaczego po przyj?ciu chrze?cija?stwa w Polsce nie mia?y miejsca m?cze?stwa za wiar?? Dlaczego polskie ziemie nie wyda?y w?asnych m?czennikĂłw? Najs?awniejszy i w?a?ciwie jedyny m?czennik z czasu pierwszych PiastĂłw, ?w. Wojciech, zosta? umy?lnie i przebiegle wys?any na ?mier? przez Boles?awa do s?siadĂłw-PrusĂłw, sk?d wniosek, ?e chrze?cija?skim misjonarzom na ziemiach polskich nic nie grozi?o. Dziwnym by?oby przypuszcza?, ?e a? tak byli sterroryzowani przez „siepaczy” PiastĂłw – raczej oznacza, ?e nowa religia przesz?a im g?adko. Czy?by by?a do dawna znana, oswojona? W wersji s?owia?sko-g?agolicko-cyrylia?skiej?

2) Dlaczego linia dziel?ca dialekty wschodnios?owia?skie (ruskie) od zachodnich (polskich) jest identyczna z podzia?em na chrze?cija?stwo wschodnie (z liturgi? SCS) i zachodnie (z liturgi? do niedawna ?aci?sk?)? Znaczy?oby to, ?e j?zykowy rozpad s?owia?szczyzny na wschĂłd i zachĂłd nast?pi? dopiero po rozszczepieniu religijnym chrze?cija?skim, wi?c zapewne jego skutkiem?

3) Czy nazwa Lachy (Liachy, Lengyel, Lenkija) na pewno pochodzi od mitycznych L?dzian? - A mo?e raczej jest okre?leniem "?acinnikĂłw" czyli u?ywaj?cych nie s?owia?skiego a ?aci?skiego j?zyka w liturgii? ?e tak PolakĂłw przezwali ich wschodni, a nie zachodni s?siedzi, by?oby ca?kiem sensowne.

4) Czy uzasadnione jest „odczytywanie” religii Zachodnich S?owian, LechitĂłw, ze ?wiatowida ze Zbrucza, skoro Ăłw zabytek pochodzi z terenĂłw wschodnios?owia?skich? Skoro jako „nie nasze” (nie-lechickie) odrzucane s? przekazy z Kijowa o Perunie, We?esie i Swarogu, to niby dlaczego ?wiatowid Zbrucza?ski dla LechitĂłw mia?by by? miarodajny?

5) Jak wykazuje Leszek Moczulski w ksi??ce „Narodziny Mi?dzymorza” (zob. str. 471-5) dorzecze Dniestru w X wieku by?o zaj?te i rz?dzone przez tureckich PieczyngĂłw! „W po?owie X w. Pieczyngowie panowali nad terytoriami  od dolnego Dunaju po Don i od Morza Czarnego a? po KijĂłw, ?uck, do okolic dzisiejszego Sokala nad Bugiem...” ?wiatowid ze Zbrucza datowany jest na rozleg?y okres mi?dzy IX a X wiekiem – czy nie jest wi?c dzie?em PieczyngĂłw lub wyrazem jakiego? s?owia?sko-tureckiego synkretyzmu?

6) Co na ziemiach pĂł?niej polskich robili Normanowie? Wiadomo, ?e mieli osad? (grĂłd, miasto?) ko?o Grudzi?dza; sama nazwa Grudzi?dz jest z ich j?zyka; wiadomo ?e s?u?yli Mieszkowi. Z drugiej strony na tle Europy i zachodniej i wschodniej naje?d?anej przez NormanĂłw i organizowanej przez nich (Normandia, Anglia, Sycylia, Ru? z Kijowem), ziemie pĂł?niej polskie robi? wra?enie osobliwej strefy (prawie) bez NormanĂłw, jakiego? „no-Norman-land”?

Wojciech JĂł?wiak

                                                                                                                                                           

komentarze

1. Kontakty s?owia?sko-wiki?skie[/b] • autor: Krabat 2011-06-17 11:40:50
Witam, kilka lu?nych uwag: - oprĂłcz Grudzi?dza by?y jeszcze Jomsborg i Truso, kwit?a wi?c wymiana handlowa - cĂłrka Mieszka ?wi?tos?awa zosta?a wydana za Eryka Zwyci?skiego, krĂłla Szwecji - musia?y istnie? wi?c kontakty polityczne; w podzi?ce za to Mieszko mia? dosta? dru?yn? wojownikĂłw (nie mog? dokopa? si? do ?rĂłde?, ale w okolicach grodu na Ostrowie Lednickim znaleziono wiki?skie artefakty) - ?ladĂłw obecno?ci WikingĂłw jest du?o, pytanie raczej dlaczego nie podbili dorzecza Odry/Wis?y? nie op?aca?o si?? ?yli w kooperatywie ze S?owianami? bali si? odwetu? P.S. Robi?em paragrafy, ale je zjad?o.

2. Hm... • autor: BPL 2011-06-18 11:03:13
Oj nie wiem czy wida? u nas taki wyra?ny brak oporu wobec nowej wiary, a co cho?by z Reakcj? Poga?sk?, ktĂłra prawie ?e obrĂłci?a w perzyn? dzie?o pierwszych PiastĂłw? A sprawa domniemanego w?adcy poga?skiego - Boles?awa Zapomnianego? Ale tak daleko szuka? nie trzeba, przecie? do 1906 roku trwa? w Polsce w najlepsze, bodaj ostatni publiczny obrz?d poga?ski Jo?cie (wspomniany przez Grzegorza).Wymienia? mo?na d?ugo... Grzegorz upatruje w ?wiatowidzie ze Zbrucza raczej symboliki uniwersalnej, w ktĂłr? wpisuje si? wiele wierze?,od rzymskich po tureckie(!) czyli nawet poza indoeuropejskimi. Nie ma to by? dowodzenie "lechicko?ci" Zbrucza, cho? na podstawie zachodnios?owia?skich rdzeni w nazwach ukrai?skich rzek i tak? teori? pewnie mo?na podnie??. Celem Projektu BogĂłw Polskich nie jest poszukiwanie "czystej" s?owia?sko?ci za wszelk? cen? czy odpowied? kto jest bardziej S?owianinem, a kto nie jest :-) Chodzi raczej o uchwycenie ?wiadectw, tych dawniejszych jak i tych, ktĂłre przetrwa?y do dzi? na obszarze lechickiej grupy j?zykowej, ktĂłra zdaje si? te? przejawia? wr?cz znamiona konglomeratu s?owia?sko-celtycko-skandynawskiego. Wg mnie jest to raczej fascynuj?ce ni? temat wstydliwy :-) Fakt taki ma miejsce (cho?by poprzez dowiedzion? ci?g?o?? genetyczn?) bez wzgl?du na to czy racj? co do pochodzenia Pras?owian maj? Autochtoni?ci czy Alochtoni?ci.

http://www.taraka.pl/autopromo,83

Darek na innym forum...


19 czerwca 2011

Grzegorz Niedzielski

S?owianie raz jeszcze
- w odpowiedzi Wojtkowi JĂł?wiakowi

Pytania ktĂłre postawi?e? Wojtku (83. Oj, z tymi S?owianami...) s? bardzo istotne, ale i bardzo trudne do udzielenia jednoznacznej odpowiedzi. Nie tylko brakuje ?rĂłde? do nich, ale mo?liwe, ?e po niektĂłre historyczne wydarzenia by?y celowo zacierane. Mam tutaj szczegĂłlnie na my?li spraw? ewentualnego, chrze?cija?skiego obrz?dku s?owia?skiego na terenie Polski. Zwolennicy obecno?ci na naszych ziemiach chrze?cija?stwa w postaci cyrylo-metodia?skiej jeszcze przez oficjaln? chrystianizacj?, w czasie sprawowania w?adzy przez Mieszka I , powo?uj? si? przede wszystkim na zapis z ?ywota ?w. Metodego, wspominaj?cy o ksi?ciu Wi?lan "szkodz?cym i ur?gaj?cym chrze?cijanom", pĂł?niej pod przymusem ochrzczonym, najprawdopodobniej na Morawach. Zwykle odnosi si? to do napadĂłw na Pa?stwo Wielkomorawskie. S. K?trzy?ski i J. G?ssowski, na ktĂłrych powo?uje si? Andrzej Buko w artykule Trzy wcielenia Sudomira, twierdz? jednak, ?e najprawdopodobniej chodzi?o w tym przypadku o chrze?cijan miejscowych, a nie napadanie na Pa?stwo Wielkomorawskie, bo w tym ostatnim przypadku na ziemie ksi?cia nie zosta?by pos?any najpierw misjonarz z upomnieniem (?w. Metody), ale od razu oddzia? wojska, do spuszczenia lania wi?la?skiemu w?adcy. Prze?ladowania mog?y jednak mie? charakter incydentalny i jak zauwa?a, raczej nie by?y zbyt silne, bo o jakim? masowym exodusie chrze?cijan z ziem Wi?lan nic nie wiadomo. Poza tym poga?ski kraj na pĂł?noc od Karpat nie by? oddzielony od po?udniowego Zakarpacia rodzajem "poga?skiej, ?elaznej kurtyny", w zwi?zku z czym jakie? misje do nas dociera?y - sk?d? si? owi chrze?cijanie w kraju Wi?lan w ko?cu wzi?li! Ksi??? Nitry, Pribina, sam poganin, zezwala? na dzia?anie na terenie swojego pa?stwa chrze?cija?skich misji franko?skich.[1] Chyba wi?c S?owianie byli tolerancyjni dla innych wyzna?. Dlaczego? Tutaj pojawia si? problem etnogenezy S?owian, ktĂłrzy wcale nie musieli by? jednolit? grup? etniczn?, ale wch?on?li w siebie wiele rĂł?nych etnosĂłw, od wschodnich - SarmatĂłw, w ich zachodnim, ala?skim od?amie, czy ugrofi?skich AwarĂłw, do zachodnich plemion kultury wielbarskiej (gocko-gepidzkiej) i przeworskiej (lugijskiej, wandalskiej - ktĂłra zreszt? by?a sprzymierzona z sarmackimi Alanami). Prof. Paszkiewicz w Pocz?tkach Rusi wskazuje np. ?e pocz?tkowo termin Ru? odnosi? si? rĂłwnie? do plemion nies?owia?skich, obj?tych w?adz? Ksi?stwa Kijowskiego, pĂł?niej zasymilowanych, o jakiej? "czysto?ci rasowej" S?owian raczej nie mo?e by? mowy.[2]

W przypadku terenĂłw Polski znacz?cym substratem etnicznym, mog?a by? ludno?? kultury przeworskiej, ktĂłra mia?a mieszany charakter, bo jej pod?o?e by?o germa?sko-?u?ycko-celtyckie. Nale?eli do nich m.in. Wandalowie (Hasdingowie i Silingowie), schrystianizowani w okresie w?drĂłwek ludĂłw i b?d?cy jak wi?kszo?? German - arianami. Zwykle przyjmuje si?, ?e S?owianie, po przybyciu na ziemie obecnej Polski zastali tu pustk? osadnicz?. Wszyscy mieszka?cy opu?cili swoje ziemie, a nowi osadnicy zaj?li ich miejsce. Jednak, jak podaje G?ssowski, odp?yw ludno?ci z naszych obecnych ziem nie by? ca?kowity, chocia? znacz?cy. Pocz?wszy od IV wieku, z najwi?kszym nasileniem w V wieku, tereny Polski opu?ci?o oko?o 60% populacji kultury przeworskiej, emigruj?c ku lepszym ziemiom, dost?pnym po upadku Cesarstwa Zachodniorzymskiego.[3] Oznacza to jednak, ?e 40 % ludno?ci zosta?o! To wci?? bardzo du?o. Zdaniem H. ?owmia?skiego, czy L. Leciejewicza, na terenach Polski w okresie przybycia tu S?owian, mo?liwe ?e wespĂł? z Awarami, ktĂłrzy byli "argumentem si?owym" dla wspĂłlnej ekspansji, ?y?o tu jeszcze co najmniej 240 tys. autochtonĂłw (u schy?ku IV stulecia liczyli ok. 600 000 osĂłb), przy czym liczba ta jest raczej niedoszacowana, ni? przesadzona![4]

Jak wynika z odkry? archeologicznych w Przeworsku - dwĂłch pĂł?noantycznych amfor do przechowywania oliwy o pochodzeniu pĂł?nocnoafryka?skim, pozosta?a na miejscu ludno?? kultury przeworskiej utrzymywa?a kontakty ze swymi pobratymcami - emigrantami, nawet po ich dotarciu na ziemie obecnej Tunezji. Pogl?d o braku mieszka?cĂłw na terenach Polski przez okres praktycznie 100 lat, mi?dzy ko?cem IV a pocz?tkiem VI wieku lub nawet d?u?ej i swego rodzaju izolacji tego obszaru jest ma?o prawdopodobny i by?by ewenementem w Ăłwczesnej Europie.[5] W takim przypadku brak rĂłwnie? odpowiedzi na pytanie w jaki sposĂłb i z jakiego powodu S?owianie mieliby przej?? u?ywane do dzisiaj, obcego pochodzenia nazwy geograficzne, w pierwszym rz?dzie hydronimy.

Kultura przeworska nie zosta?a bynajmniej zniszczona przez najazd federacji HunĂłw, ale by?a z nimi, na co wskazuj? hu?skie insygnia w?adzy w grobie z Jakuszowic (woj. ?wi?tokrzyskie) oraz inne ?wiadectwa przejmowania obyczajĂłw i elementĂłw uzbrojenia, zwi?zana sojuszem.[6] Cz??? plemion lugijskich - Wandalowie (Hasdingowie), zamieszkuj?cy Dolny ?l?sk, Polsk? centraln? i zachodnie Mazowsze, sprzymierzy?o si? z ira?skoj?zycznymi Alanami, zachodnim od?amem SarmatĂłw. Dosz?o nawet mi?dzy nimi do unii personalnej, jako ?e pĂł?niejsi krĂłlowie WandalĂłw nosili tytu? rex Vandalorum et Alanorum ("krĂłl WandalĂłw i AlanĂłw"). W okresie wczesnego ?redniowiecza da?o to podstaw? do twierdzenia przez rodzimych i zachodnich historiografĂłw, ?e Polacy, a ogĂłlniej zachodni S?owianie, s? potomkami WandalĂłw.[7] W Annales Alamanici, opisuj?cym najazd Karola Wielkiego na S?owian po?abskich, ci ostatni zwani s? Wandalami. Gerhard z Augsburga w Miracula Sancti Oudalrici nazywa? Mieszka I wodzem WandalĂłw. Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum uznaje za? S?owia?szczyzn? za kraj zamieszkany przez WinnilĂłw, dawniej zwanych Wandalami.[8] Do tego oczywi?cie do??czy? mo?na rodzime: Kronik? polsk? Kad?ubka (w ktĂłrej autor wywodzi LechitĂłw - WandalĂłw od legendarnej krĂłlowej Wandy i rzeki Wandal, czyli Wis?y) oraz anonimow? Kronik? wielkopolsk?, potwierdzaj?ce rodowĂłd PolakĂłw od WandalitĂłw.[9] JĂłzefowi Kostrzewskiemu, w S?owianach i Germanach w pradziejach Polski (sk?din?d pracy bardzo stronniczej) da?o to podstaw? do uto?samienia WandalĂłw z autochtoniczn? ludno?ci? s?owia?sk?, jednak sprawa jest bardziej z?o?ona i wygl?da raczej na to, ?e plemiona S?owian, przybywaj?ce na tereny Polski pocz?wszy od VI wieku, asymilowa?y pozosta??, miejscow? ludno?? "wandalick?", czyli lugijsk?, ktĂłra uleg?a w efekcie ostatecznej slawizacji. Pozostawi?a jednak tradycj? nazywania mieszka?cĂłw Polski Wandalitami, a zapewne i wiele elementĂłw kulturowych, rĂłwnie? w sferze wierzeniowej, zarĂłwno poga?skiej, jak i chrze?cija?skiej

Wygl?da wi?c na to, ?e plemiona zachodnich S?owian dobrze zna?y chrze?cija?stwo, jeszcze przed jego oficjalnym wprowadzeniem. Mo?liwe jest nawet, po naje?dzie przez W?grĂłw Pa?stwa Wielkomorawskiego na pocz?tku X wieku, jaka? cz??? schrystianizowanej ludno?ci morawskiej wyw?drowa?a na pĂł?noc, do wi?la?skiej Ma?opolski, a nawet dalej. Sandomierz (zwany w kilku ?redniowiecznych zapisach Sudomirem)wywodzi si? prawdopodobnie od morawskiego imienia Sudomir. W takim przypadku chrze?cija?ski obrz?dek s?owia?ski by?by dobrze znany, przynajmniej w wi?la?skiej Ma?opolsce. Chrzest ksi?cia z Wi?licy mĂłg? ponadto wi?za? si? z przynajmniej oficjaln?, chrystianizacj? Wi?lan w obrz?dku s?owia?skim. Wiele ciekawych uwag na temat obecno?ci obrz?dku s?owia?skiego na terenie Polski, podaje Zbigniew Dobrza?ski w Obrz?dku s?owia?skim w dawnej Polsce. Ksi??ka jest kontestowana przez oficjalne ?rodowisko naukowe i autor faktycznie momentami mo?e zap?dza? si? za daleko (twierdzi np. ?e chrzest Mieszka I i chrystianizacja ca?ej Polski odby?a si? w obrz?dku s?owia?skim), ale wielu jego twierdzeniom nie sposĂłb odmĂłwi? logiki. Osobi?cie jestem przekonany, ?e obrz?dek s?owia?ski by? znany co najmniej na terenach Wi?lan, a chrze?cija?stwo w ogĂłlno?ci na ca?ym obszarze pa?stwa Polan, wspĂł?egzystuj?c z poga?stwem, sk?d Ăłw brak m?czennikĂłw (nb., ?w. Wojciech, ktĂłrego wspomnia?e?, nie by? Polakiem, ale Czechem, co znajduje si? poza ?wiadomo?ci? wi?kszo?ci PolakĂłw).

Rozpad S?owia?szczyzny na wschodni? i zachodni?, pod wp?ywem rozszczepienia na wschodni (bizantyjski) i zachodni (rzymski) kr?g chrze?cija?stwa, sugeruje wspomniany ju? przeze mnie prof. Paszkiewicz w Pocz?tkach Rusi. NiektĂłre z jego tez powtarza Micha? Parczewski w Pocz?tkach kszta?towania si? polsko-ruskiej rubie?y etnicznej w Karpatach.[10] Zdaje si?, ?e pierwotnie rĂł?nice j?zykowe u wszystkich S?owian nie by?y znacz?ce, jednak sprawy religijne by?y w tym wypadku wtĂłrne wobec politycznych. Parczewski podaje, ?e zarĂłwno pa?stwo PiastĂłw, jak i Ru? Kijowska to monarchie wojskowe i cytuje Lalika: "Wojna, i to przede wszystkim wojna zaczepna, wyprawa po ?upy, stanowi?a racj? jej istnienia. Oferuj?c uzbrojonej cz??ci ludno?ci perspektyw? zdobyczy, dowodzi?a potrzeby swego istnienia."[11] Ziemie L?dzian, jak dowodzi Paszkiewicz, by?y wysuni?te dalej na wschĂłd ni? si? nam wydaje. Jego zdaniem, istniej? bardzo dawne zwi?zki tego plemienia z ziemiami nad Bugiem i gĂłrnym Dniestrem. Konstantyn Porfirogeneta (X wiek) podaje, ?e Lenzaninowie podczas zimy zajmuj? si? ?cinaniem drzew z ktĂłrych wykonuj? czĂł?na, a nast?pnie wiosn?, wraz z roztopami, wyprawiaj? si? nimi Dnieprem ku Kijowowi, gdzie sprzedaj? je Rusom. Musieli wi?c mieszka? nad dop?ywami Dniepru, Styrem, Horyni?, Turi? i innymi, w tym - Zbruczem, p?yn?cym przez Wo?y?. Kronikarz Nestor potwierdza dane Konstantyna Porfirogenety, uznaj?c LachĂłw za najbli?szych s?siadĂłw kijowskich Polan.[12] PĂł?niejsze walki o ich tereny pomi?dzy ekspansywnymi i agresywnymi monarchiami PiastĂłw i RurykowiczĂłw przeci??y ziemi? L?dzian, ustalaj?c granic? opieraj?c? si? mniej wi?cej na dorzeczu Wis?y po stronie polskiej, a Dniepru - ruskiej. Jak twierdzi Parczewski, pĂł?niejsze rĂł?nice j?zykowe, wytworzy?y si? w efekcie izolacji obu obszarĂłw na skutek walk, jednak od?amy chrze?cija?stwa, zachodniego i wschodniego nie by?y pierwotn? przyczyn? takiego stanu rzeczy. Religia, rozumiana na dobr? spraw? jako pa?stwowa ideologia, by?a narz?dziem walki monarchii i rĂł?nicowania ludno?ci na swoich i obcych, wytwarzania rĂł?nic w celach wzbudzenia wrogo?ci. Grupy plemienne z pogranicznego terenu, (jak L?dzian) szybko chrystianizowano w "swoim" obrz?dku, aby doprowadzi? do ich oddzielenia od wspĂł?braci z drugiej strony granicy, ktĂłrzy stawali si? "wrogami".[13] Oczywi?cie to tylko jedna z przyczyn rĂł?nicowania od?amĂłw S?owian, bo poza tym nale?y zwrĂłci? uwag? na wch?oni?cie przez S?owian zachodnich du?ej domieszki ludno?ci kultury przeworskiej, o czym ju? wspomina?em, a mo?e i na terenach po?udniowej Polski, Czech, S?owacji i Zakarpacia jakich? pozosta?o?ci CeltĂłw (oraz oczywi?cie AwarĂłw o trudnym do ustalenia etnosie, najprawdopodobniej ugrofi?skim), a S?owian wschodnich - stepowych plemion tureckich, GotĂłw i GetĂłw z kultury wielbarskiej, a od pĂł?nocy plemion ugrofi?skich.

Mo?na tutaj przy okazji wspomnie? inny problem, a mianowicie - co robili na polskich ziemiach Normanowie i dlaczego s?u?yli Mieszkowi I? Czas panowania Mieszka I, a mo?e jeszcze jego poprzednika / -Ăłw, to okres, jak si? to mĂłwi, "konsolidacji" plemion wokĂł? jednego centrum w?adzy. Jak zwykle, pod pi?knym okre?leniem kryje si? mniej pi?kna rzeczywisto??. Do stworzenia pa?stwa feudalnego potrzebne by?o zlikwidowanie ustroju rodowego, mĂłwi?c wprost - fizyczna eksterminacja elit. Z okresu panowania Mieszka I pochodzi wiele znalezisk archeologicznych w postaci spalonych grodĂłw plemiennych. Cytuj? za prof. Buko: "Druga po?owa X wieku - to w ?wietle ostatnich bada? czas narodzin i szybkiego wzrostu g?Ăłwnych miast polskich. Jest rzecz? charakterystyczn?, ?e zjawiskom tym towarzyszy gwa?towny i ostateczny zanik wielu dotychczasowych centrĂłw plemiennych, maj?cych niekiedy charakter katastrofy (zastanawiaj?co cz?ste ?lady po?arĂłw). Udokumentowano to we wszystkich bez ma?a regionach kraju. W Wielkopolsce - sercu pola?skiego pa?stwa, obserwujemy w pierwszej po?owie X wieku jako?ciowe zmiany stref osadnictwa grodowego, ktĂłre dot?d intensywnie rozwijaj?ce si? w p?d.-zach. Wielkopolsce, traci prymat w pierwszej po?owie wieku X na rzecz obszaru pozna?sko - gnie?nie?skiego. Kres o?rodkĂłw plemiennych ma tam znamiona katastrofy zwi?zanej z ich zag?ad? i porzuceniem (Kurnatowska 1991). Kto by? tego sprawc? - nietrudno dociec zwa?ywszy, ?e w nowych o?rodkach, w innym miejscu, wkrĂłtce potem powstaj? centra w?adzy piastowskiej"[14] Logiczn? my?l?, jaka nasuwa si? w zwi?zku z tym obrazem jest to, ?e Mieszko I, tworz?c swoje pa?stwo i prowadz?c bardzo ekspansywn? polityk? wobec innych rodĂłw i plemion, musia? oprze? swoj? si?? i bezpiecze?stwo na dru?ynie, ktĂłrej ufa? i ktĂłra bez wahania wykona?aby jego rozkazy. Przyj?cie do niej m??czyzn z plemion i rodĂłw, ktĂłrych elit? dopiero co wymordowano na jego rozkaz, by?o zbyt niebezpieczne, nios?o zagro?enie zamachem pope?nionym z rodowej zemsty. Najlepszym rozwi?zaniem w takiej sytuacji by?o wynaj?cie obcych, najemnych wojownikĂłw, s?u??cych za ?up. I tak?, zdaniem Bronis?awa Geremka rol?, jako obcoplemiennej gwardii ksi?cia, pe?nili w Polsce Normanowie.[15]

Skoro mowa o ekspansji militarnej za czasĂłw Mieszka I, to jej ofiar? padli rĂłwnie? L?dzianie. Nie s? oni bynajmniej mitycznym tworem i w zasadzie ?aden z historykĂłw nie podwa?a w chwili obecnej ich istnienia, jako du?ej grupy plemiennej, na ziemiach po?udniowo-wschodniej Polski oraz terenach mo?liwe, ?e si?gaj?cych wed?ug niektĂłrych autorĂłw (Kuczy?ski, Parczewski) a? po dorzecza Wieprza, Bugu, Sanu i gĂłrnego Dniestru. Tereny te, co ciekawe, pokrywaj? si? ze znaleziskami archeologicznymi po?wiadczaj?cymi obecno?? na terenach L?dzian w X wieku W?grĂłw. Znaleziska takie znane s? z Kry?osu pod Haliczem, S?dowej Wiszni i Przemy?la - Zasania. W Przemy?lu, ktĂłry by? istotnym o?rodkiem grodowym L?dzian, znalezione zosta?y nie tylko groby wojownikĂłw, co mo?na by traktowa? jako ?lad najazdu, ale rĂłwnie? kobiet i dzieci, a to wskazuje na sta?y ich pobyt. Potwierdza to znaczne zrĂł?nicowanie pochĂłwkĂłw i wyklucza, by pochodzi?y one jedynie z okresu przemarszu W?grĂłw przez Karpaty do Kotliny Karpackiej, jak rĂłwnie?, by by?y ?ladem wypraw ?upie?czych na pĂł?noc. GrĂłb kobiecy z S?dowej Wiszni, jak podaje El?bieta D?browska, by? bogato wyposa?ony i mo?e by? ?ladem koneksji ma??e?skich pomi?dzy plemienn? arystokracj?, s?owia?sk? (l?dzia?sk?) oraz w?giersk?.[16] Podobne znaleziska znane s? z z zewn?trznego ?uku Karpat. Ewa Sosnowska sugeruje na podstawie Parczewskiego, ?e W?grzy narzucili swoje zwierzchnictwo co najmniej cz??ci L?dzian, ale niewykluczony jest rĂłwnie? wspĂłlny sojusz obronny przeciwko Pieczyngom. W?grzy przebywali tutaj od schy?ku IX wieku do lat 30-tych, a niewykluczone, ?e i po?owy X wieku.[17] Jak pisze Parczewski: "W 1. po?owie X w. nad Sanem i gĂłrnym Dniestrem nie obserwujemy ?ladĂłw obecno?ci pieczy?skiej, s? natomiast dowody pobytu w?gierskich garnizonĂłw wojskowych (Przemy?l, Halicz). Pieczyngowie byli w owym czasie ?miertelnymi wrogami W?grĂłw. Oko?o po?owy X w. L?dzianie (zgodnie z przekazem Konstantego Porfirogenety) s?siadowali z zachodniopieczy?skim okr?giem plemiennym Jabdiertim. Powy?sza wiadomo??, a tak?e nomenklaturowy relikt dawnego pogranicza w postaci Silva Pieczyngarum sugeruje, ?e wytworzy?a si? wĂłwczas jaka? oparta o Karpaty przestrze? buforowa, obejmuj?ca cz??? gĂłrnego dorzecza Dniestru i zapewne ziemie po?o?one dalej ku pĂł?nocnemu wschodowi lub wschodowi. Z pewno?ci? nie istnia? jednak bezpo?redni styk terytoriĂłw l?dzia?skich i pieczy?skich (...)".[18] Twierdzenia Leszka Moczulskiego z Narodzin Mi?dzymorza nale?a?oby wi?c skorygowa?, zarĂłwno od strony czasowej, jak i terytorialnej, bo wydaj? si? nieco przesadzone.

...

cd....

...

W ten sposĂłb s?up ze Zbrucza, czyli lewego dop?ywu gĂłrnego biegu Dniestru, znajduje si?, przynajmniej przez pierwsz? po?ow? X wieku, na terenach L?dzian, b?d?cych pod panowaniem lub w sojuszu z W?grami, siedz?cymi wĂłwczas w Haliczu. W roku 981 Halicz przechodzi w r?ce Rusi, w efekcie wyprawy na LachĂłw, jak pisze Nestor, a nie PieczyngĂłw. Za bardzo wi?c nie ma ani miejsca, ani czasu na to, aby teren na ktĂłrym znaleziono s?up znajdowa? si? pod panowaniem tureckich PieczyngĂłw, ktĂłrzy owszem, przebywali w tym czasie nad Dniestrem, ale ?rodkowym i dolnym, w rejonie po?o?onym nieco bardziej na po?udnie. Za to na samym s?upie zaobserwowa? mo?na inn?, znacz?c? wskazĂłwk? - bro? postaci wyposa?onej rĂłwnie? w konia jest szabl? typu w?gierskiego, jakiej zreszt? u?ywali nie tylko sami Wegrzy, ale i S?owianie na wzmiankowanych terenach. Jest to wskazĂłwka, ?e s?up powsta? najprawdopodobniej pomi?dzy pocz?tkiem, a po?ow? X wieku w ?rodowisku etnicznym s?owia?sko - w?gierskim, ze zdecydowan? dominacj? pierwszego etnosu. Oczywi?cie nie wykluczam, ?e W?grzy rĂłwnie? mogli korzysta? z miejsca kultowego na gĂłrze Bogit, bo strukturalna analiza s?upa jak? przeprowadza?em w Drzewie ?wiata, wykazuje jego uniwersalne, religijne znaczenie chyba dla ca?ego kr?gu kultur podlegaj?cych w staro?ytno?ci wp?ywom plemion ira?skich (w pierwszym rz?dzie ScytĂłw i SarmatĂłw), a wi?c zarĂłwno S?owian zamieszkuj?cych dorzecze Dniestru i pas ziem na granicy lasĂłw i stepu dalej na wschĂłd, jak i ludĂłw tureckich, ugrofi?skich a nawet mongolskich, daleko na wschodzie. Na zachodzie za? pozostaj?cych w sojuszu z sarmackimi Alanami WandalĂłw, a wcze?niej - wschodnich CeltĂłw, ktĂłrzy przej?li od ScytĂłw wiele z ich kultury i religii.[19] W ten sposĂłb s?up mo?e by? traktowany jako uniwersalny schemat strukturalny dla rekonstrukcji religii S?owian, zarĂłwno wschodnich, jak i zachodnich. RĂł?nica natomiast pojawia si? w nazewnictwie bĂłstw, zachowanych z terenĂłw Polski i to jest prawdziwa zagadka - w jaki sposĂłb takie rĂł?nice si? wytworzy?y. Czy?by pod wp?ywem ludno?ci kultury przeworskiej, zasymilowanej przez S?owian? A mo?e odwrotnie - to Ru? zmieni?a si? mocniej od nas, pod wp?ywem wch?aniania du?ej ilo?ci etnosu plemion stepu? Odno?nie moich w?asnych pogl?dĂłw, to nie odrzucam, jako "nie-lechickiego", przekazĂłw o Swarogu, bo istnieje zbyt wiele zwi?zanych z jego imieniem nazw miejscowych na terenie Polski. Odpowiednikiem Welesa mĂłg? by? Nyja, natomiast funkcje Peruna, jako boga niebios pe?ni? Jessa, ktĂłry jednak wydaje si? starszym typem bĂłstwa uranicznego, o czym pisz? we wcze?niejszym artykule. W przypadku religii poga?skiej trudno mĂłwi? o jakiejkolwiek ortodoksji, a sfery zasi?gu poszczegĂłlnych bĂłstw przenikaj? si?, nie ma jakiej? sztywnej granicy.

I wreszcie ostatnia sprawa - kwestia LechitĂłw. W przypadku u?ywania tej nazwy przez W?grĂłw, pochodzi ona najwyra?niej od jednego plemienia - L?dzian, z ktĂłrymi, jak wspomnia?em powy?ej, W?grzy pozostawali w sojuszu lub ich podbili. W?grzy znali ich dobrze, a nazw? przenie?li pĂł?niej na wszystkich PolakĂłw. W?gierska forma Lendiel (Lengyel) wskazuje wprost na L?dzian. Litewskie Lenkija, Lenkas oraz wschodnio- i po?udniowos?owia?skie Lach, Ljach, mog? by? rĂł?norakimi przekszta?ceniami tej formy. Nie t?umaczy to jednak, dlaczego saski kronikarz Widukind z Korbei nazywa? mieszka?cĂłw pa?stwa Mieszaka I Licikavici, a Konstantyn Porfirogeneta, nadwi?la?skich autochtonĂłw nazwal Litzyke. SzczegĂłlnie, ?e zna? przecie? i samych L?dzian, ktĂłrych zwa? Lendzaninoi. W gr? wchodzi wi?c zapewne jeszcze jaki? inny powĂłd, do?? tajemniczy. Karol Szajnocha pisz?c Lechicki pocz?tek Polski wysnu? teori?, ?e Lach pochodzi od skandynawskiego lag, lage, oznaczaj?cego "sprzymierze?ca, towarzysza", wymawianego jako lach. To z kolei odsy?a nas do LugiĂłw z kultury przeworskiej, ktĂłrych miano wywodzone jest m.in. od germa?skiego ljugan - "zjednoczeni". Czy?by chodzi?o w tym przypadku o nazw? etniczn? LugiĂłw, przeniesion? pĂł?niej na plemiona s?owia?skie, ktĂłre zaj??y ich tereny? A mo?e ma to zwi?zek z norma?sk? dru?yn? Mieszka I? Odpowiedzie? jednoznacznie nie sposĂłb.

Grzegorz Niedzielski


                                                                   


[1]Buko A. Trzy wcielenia Sudomira, w: Zeszyty sandomierskie nr 1, 1994, str. 35 - 38

[2]http://www.naszawitryna.pl/ksiazki_81.html

[3]G?ssowski J., Kultura pradziejowa na ziemiach Polski, PWN, Warszawa 1985, str. 260-261

[4]?owmia?ski H., Pocz?tki Polski, Warszawa 1985, Leciejewicz L., S?owianie Zachodni. Z dziejĂłw tworzenia si? ?redniowiecznej europy, Wroc?aw 1989

[5]W?tpi w to rĂłwnie? A. Buko w Czwartym wcieleniu Sudomira, Zeszyty sandomierskie, nr 2/1995, str. 49

[6]J. G?ssowski, Kultura..., dz. cyt., str. 260 - 261

[7]Rocznik Przemyski, t. 43, z. 2 Archeologia, Przemy?l 2007. Renata Madyda-Legutko. Wyniki dalszych bada? na cmentarzysku kultury przeworskiej w Prusieku stan. 25, pow. Sanok; Renata Madyda-Legutko. Instytut Archeologii UJ. Badania nad osadnictwem z okresu wp?ywĂłw rzymskich w polskich Karpatach. 2005

[8]Wi?cej na ten temat Kostrzewski J., S?owianie i Germanie w pradziejach Polski, zeszyt V z cyklu Pras?owia?szczyzna i Polska pierwotna, "Czytelnik", ?Ăłd? 1947

[9] Mistrz Wincenty (tzw. Kad?ubek) - Kronika polska, Ossolineum, Wroc?aw 1996, str. 18; Kronika wielkopolska, Universitas, KrakĂłw 2010, str. 44

[10]Parczewski M., Pocz?tki kszta?towania si? polsko-ruskiej rubie?y etnicznej w Karpatach, KrakĂłw 1991

[11]jw., str. 61

[12]http://www.naszawitryna.pl/ksiazki_81.html

[13]Parczewski M., dz. cyt., str 62

[14]Parczewski M., dz. cyt., str. 82

[15]Geremek B. Miesza?cy Europy, Wprost. Nr. 52/2004

[16]Szyma?ski W., Dabrowska E., Awarzy. W?grzy, Wroc?aw 1979 , str. 235 - 236

[17]Sosnowska E., Cmentarzysko staromadziarskie z X w. w Przemy?lu, w: Sosnowska E. (red.), Przemy?l wczesno?redniowieczny, Warszawa 2010, str 386 - 387

[18]Parczewski M., dz. cyt., str. 43

[19]Rosen - Przeworska J., Religie CeltĂłw, Warszawa 1971, str. 35

http://www.taraka.pl/ci_slowianie

Darek na innym forum..


Kto jest S?owianinem?

Jedyn? rzecz?, o ktĂłrej mo?na powiedzie?, sensownie i obiektywnie, ?e jest s?owia?ska, jest j?zyk. MĂłwi?c inaczej, jest tak, ?e niektĂłre j?zyki nale?? do grupy j?zykĂłw s?owia?skich.

S?owia?skie w dos?ownym sensie s? i mog? by? tylko j?zyki. S?owia?skie s? j?zyki, ale nie ludzie. "S?owianie" to tylko umowne i skrĂłtowe okre?lenie "ludzi, ktĂłrzy nale?? do narodĂłw (lub innych zbiorowo?ci) w ktĂłrych u?ywany jest ktĂłry? z j?zykĂłw s?owia?skich". Je?li kto? pisze/mĂłwi, np. ?e "PĂł?wysep Ba?ka?ski zamieszkuj? (prĂłcz innych) S?owianie", to jest skrĂłtowo powiedziane, ?e Ăłw region Europy zamieszkuj? spo?ecze?stwa, w ktĂłrych mĂłwi si? j?zykami s?owia?skimi.

Je?li kto? pisze o "s?owia?skiej osadzie nad Bzur? z VIII wieku" (czyta?em kiedy?, ?e tak? odkryto i do dzi? zachowa?a si? d?bowa obudowa studni), to przez to daje do zrozumienia, i? uwa?a (z powodĂłw znanych mu jako archeologowi), ?e mi?dzy ludno?ci? tamtej osady (ktĂłrej j?zyka nie zna, bo sk?d?) a pĂł?niejszymi mieszka?cami okolic Bzury, niew?tpliwie i do dzi? mĂłwi?cymi po s?owia?sku, zachodzi ci?g?o?? i by? mo?e ci dzisiejsi (jak ni?ej podpisany) s? potomkami tamtych z wczesnego ?redniowiecza.

W ka?dym razie czy co? innego ni? j?zyk - a wi?c osad?, plemi?, narĂłd, mieszka?cĂłw pewnego regionu, kultur?, plecionki, obrazki, melodie, instrumenty muzyczne, obyczaje, wierzenia, bĂłstwa i demony - mo?na nazwa? s?owia?skimi, o tym decyduje dok?adnie jedno: czy ludzie "zamieszani" w wymienione rzeczy mĂłwili j?zykiem, ktĂłry jest zaliczony do s?owia?skich. Zatem ludzie, narody, plecionki, fujarki i bogowie mog? by? s?owia?scy (lub - ludzie - S?owianami) tylko w sensie przeno?nym, czy jak kto woli, wtĂłrnym. (W sensie dos?ownym i pierwotnym s? nimi, powtarzam, tylko j?zyki. Literatura jest s?owia?ska o ile jezyk w ktĂłrym jest pisana, jest s?owia?ski.)

Wobec tego, kto jest S?owianinem? S?owianinem jest ten, kto nale?y do jednego z narodĂłw u?ywaj?cych ktĂłrego? z j?zykĂłw s?owia?skich. (W tym momencie pomin? fakt, ?e przyporz?dkowanie j?zyka do narodu nie musi by? jednoznaczne. Ukrai?cy u?ywaj? przynajmniej dwĂłch j?zykĂłw s?owia?skich: ukrai?skiego i rosyjskiego. (Je?li nie trzech: bo jeszcze jest rusi?ski albo karpatorusi?ski.) Polacy trzech: polskiego, kaszubskiego i ?l?skiego. Serbsko-chorwackiego przynajmniej cztery narody: Chorwaci, Serbowie, Bo?niacy i CzarnogĂłrcy.) Co to znaczy, ?e kto? "nale?y do narodu"? To znaczy, ?e poczuwa si? do przynale?no?ci do tego narodu. Mo?na te? doda?, dla wyja?nienia przypadkĂłw w?tpliwych, ?e przez innych jest uwa?any za cz?onka tego narodu. W ka?dym razie przynale?no?? do narodu jest spraw? w?asnego wyczucia i osobistej deklaracji.

S?owianie s? sum? logiczn? Rosjan, Ukrai?cĂłw, PolakĂłw, ?u?yczan, CzechĂłw, ... Macedo?czykĂłw. Tych osĂłb, ktĂłre si? za takich uwa?aj?.

A je?li kto? ma matk? Francuzk? (z ktĂłr? mĂłwi po francusku, w tym?e j?zyku w domu z bratem), ojca Polaka (z ktĂłrym mĂłwi po niemiecku, bo mieszkaj? w Berlinie), a dopiero z babci?, gdy j? odwiedza, mĂłwi po polsku? Albo je?li kto? mieszka od urodzenia w Warszawie i mĂłwi po polsku, ma rodzicĂłw GrekĂłw, ale nie ca?kiem typowych, bo AromunĂłw, ktĂłrzy dopiero w pokoleniu rodzicĂłw mojego znajomego przeszli na grecki? (Aromuni to grupa etniczna, a mo?e narĂłd, rozproszony po Ba?kanach, mĂłwi?cy dialektami rumu?skiego, albo osobnym j?zykiem lub j?zykami - z grupy roma?skiej, czyli wywodz?cym si? z ?aciny.) W takich i podobnych "przypadkach" decyduje w?asna deklaracja. Mo?na by? dwunarodowcem: np. jednocze?nie Polakiem i Francuzem (jak Roman Pola?ski) lub Czechem i Amerykaninem (jak Stanis?aw Grof) - bo Polacy z jednej strony, a Francuzi i Amerykanie z drugiej, inaczej definiuj? narodow? przynale?no??. We Francji i USA jest ona po prostu rĂłwna obywatelstwu.

Czy S?owianinem by? Miko?aj Kopernik? Tak, o ile uwa?a? si? za cz?onka narodu mĂłwi?cego po s?owia?sku. Jednak je?li wielki astronom za kogokolwiek si? uwa?a?, to za Prusaka, cz?onka narodu Ăłwczesnych Prus, podzielonych wprawdzie wtedy na KrĂłlewskie i Ksi???ce, ale wci?? b?d?cych kulturow? i gospodarcz? jedno?ci?. Problem w tym, ?e w Prusach u?ywano przynajmniej 6 j?zykĂłw, pomijaj?c inteligenck? ?acin?: dolnoniemieckiego (ktĂłry niew?tpliwie dominowa?), gĂłrnoniemieckiego (na Warmii), polskiego, pomorsko-kaszubskiego, pruskiego i litewskiego. I co najwa?niejsze, Prusy nie definiowa?y si? przez j?zyk! Co wida? po tym, jak niezauwa?alnie pod wp?ywem lektury Biblii Lutra, z dolnoniemieckiego przeszli na gĂłrnoniemiecki.

Tym bardziej "s?owia?skimi" nie s? geny. Nazywanie "s?owia?skimi" czego?, co nale?y do natury (biologii), a nie kultury, jest podobnym absurdem, jakby za "s?owia?skie" uwa?a? wybrane drzewa lub owady. Tutaj "pij?" do tych, ktĂłrzy przywi?zuj? si? do idei, ?e o tym, kto jest S?owianinem, decyduje haplotyp R1a1a, albo ?e ten haplotyp "jednoznacznie wskazuje", ?e jego posiadacze byli S?owianami. S?owianie s? grup? narodĂłw, a narĂłd to co?, co nale?y do porz?dku ducha i kultury, a nie cia?a i biologii. Dixi.

Wojciech JĂł?wiak


Komentarze


1. W?tpliwo?ci co do wy?uszczonych tez • autor: Krzysiek Joczyn 2011-05-02 19:57:04
Zgoda co do ducha tekstu, ale:

    S?owianinem jest ten, kto nale?y do jednego z narodĂłw u?ywaj?cych ktĂłrego? z j?zykĂłw s?owia?skich.

W?a?ciwie czemu ma to by? kto? nale??cy do narodu? Nie bardzo to wynika z reszty wywodu. Dlaczego nie powiedzie?, ?e S?owianinem jest ten, ktĂłrego j?zyk ojczysty (a wi?c nabyty w dzieci?stwie) jest jednym z j?zykĂłw s?owia?skich?

    W ka?dym razie przynale?no?? do narodu jest spraw? w?asnego wyczucia i osobistej deklaracji.

To raczej sprawa deklaracji jest spraw? w?asnego wyczucia. Przynale?no?? do narodu to pokomplikowana kwestia.

re-komentarz Autora:
Krzysztof, odpowiem przyk?adem. Kiedy? ju? do?? dawno temu na wspĂłlnym szlaku w Bieszczadach pozna?em pewnego go?cia, ktĂłry by? obywatelem RPA i tam mieszka? i si? wychowa?, jego pierwszym (tak?e w dzieci?stwie) jezykiem by? angielski, po polsku mĂłwi? bardzo ?miesznie, ale uwa?a? si? za Polaka, bo jego ojciec by? Polakiem - ale Polakiem MAND?URSKIM, z polskiej "kolonii" w Harbinie, sk?d uciek? (wyemigrowa??) w?a?nie do RPA.

Nie mamy kryterium, ?eby na poziomie pojedynczego cz?owieka rozs?dza? i rozdziela?, czy jest S?owianinem czy kims innym. Poj?cie s?owia?sko?ci nie stosuje si? do jednostek, tylko do j?zykĂłw; tak?e do narodĂłw, ale wtĂłrnie, za spraw? u?ywanego w danym narodzie j?zyka.

Tu jeszcze taka uwaga: w Rosji ?yje 20 mo?e 30 mln ludzi, dla ktĂłrych pierwszym j?zykiem jest niew?tpliwie s?owia?ski rosyjski, ale ktĂłrzy NIE S? Rosjanami - bo s? (i uwa?aj? si? za) Kabardy?cĂłw, MordwinĂłw, BaszkirĂłw, KomiakĂłw, Nie?cĂłw itd.

   Wojciech JĂł?wiak --- autor

2. Nie mamy kryterium... • autor: Krzysiek Joczyn 2011-05-02 21:47:35

    Nie mamy kryterium, ?eby na poziomie pojedynczego cz?owieka rozs?dza? i rozdziela?, czy jest S?owianinem czy kims innym.

Niestety nie mamy te? (obiektywnego) kryterium aby rozs?dzi? kto nale?y do narodu polskiego. W efekcie nie rozs?dzimy ani kto jest Polakiem ani kto jest S?owianinem. Wspomniany przez Ciebie cz?owiek uwa?a? si? za Polaka ale czy by? nim w swej istocie to osobna kwestia - kwestia nierozstrzygalna i w?a?ciwie nieistotna a nawet wr?cz bezsensowna, w?a?nie z powodu braku kryterium. Wa?ne s? tylko (w du?ej mierze niezale?nie od siebie) kwestie: [1] czy kto? si? uwa?a za Polaka/S?owianina (a to przek?ada si? na np motywacje do okre?lonego dzia?ania) oraz [2] czy jest przez innych uwa?any (co warunkuje ich reakcj?).
W ka?dym razie, przekona?e? mnie, je?li chodzi o kwestie bycia S?owianinem.

http://www.taraka.pl/kto_jest_slowianinem

Darek na innym forum...

Trafi?em na bardzo fajne i do?? obszerne ?rĂłd?o informacji dotycz?cych S?owian.
Wi?c, miast si? wysm?tnia? zamieszczam niektĂłre z nich, reszt? ka?dy poszukiwacz mo?e sobie doczyta? na zapodawanych linkach.

4 stycznia 2007
Bogdan Georg Eckert

Na 1600-lecie wyprawy WandalĂłw

Drogi Panie Wojciechu,

inspiracj? do skre?lenia moich przemy?le? i docieka?, z ktĂłrymi chcia?bym si? z Panem podzieli? i ktĂłre, by? mo?e, s? w du?ej mierze Panu znane, by? zamieszczony w pa?skiej "Tarace" komunikat o takim brzmieniu:

" UWAGA: zbli?aj?cej si? nocy (z 31 grudnia na 1 stycznia) TARAKA czci pami?? WandalĂłw - naszych krajan, potomkĂłw Kultury Przeworskiej - ktĂłrzy rĂłwno 1600 lat temu, pod wodz? krĂłla Godisela, w noc sylwestrow? ko?cz?c? rok 406 podczas pe?ni Ksi??yca po lodzie zamarzni?tego Renu pod Moguncj? weszli na terytorium Rzymu."

Skonstatowa?em z przyjemno?ci? i pewnego rodzaju zaskoczeniem, kiedy zajrza?em w pierwszym dniu Nowego 2007 Roku do "Taraki", ?e moje i Pa?skie my?li ?wietnie wspó?graj? w przypadku tej 1600-letniej rocznicy "najazdu" Wandalów na rzymskie imperium, - owych "naszych krajan". Dyferencja mi?dzy Rokiem S?onecznym i Rokiem Ksi??ycowym wynosz?ca 11 dni i 12 nocy (24 grudnia - 4 stycznia), to okres zwany przez nordyckie ludy "Rauhenächte" (Noce dymne), taki czas "mi?dzy latami" który nale?y wykorzysta? na rozmy?lania, magi?, palenie ogni (oczyszczenie) i przepowiednie. Staram si? do tej tradycji dostosowa?, no i przypomnia?em sobie, tak jak i Pan, o Wandalach.

Warto jewdnak podkre?li?, i? mi?dzy naszymi rozpoznaniami a szkoln? czy oficjaln? uniwersyteck? nauk?, nie istnieje najmniejsze powi?zanie. Tymczasem zmiana parydygmatĂłw mia?a miejsce ju? dosy? dawno temu, by wymieni? w tym miejscu ksi??ki-bestselery Thor'a Heyerdahl'a czy JĂźrgen'a Spanutha, ktĂłre do tej zmiany si? przyczyni?y. Pewna liczba badaczy, z wp?ywowej grupy akademickich Meinungsbildner, ca?y czas jednak atakuje ow? zmian? parydygmatĂłw i prĂłbuj? narzuca? spo?ecze?stwu ich przestarza?y, ideologiczno-pseudonaukowy sposĂłb my?lenia. Ale czas przejdzie ponad tymi absurdami ktĂłre g?osz?. Na horyzoncie pojawi?y si? nowe "Archetypy". Staje si? coraz bardziej oczywiste, ?e ci ktĂłrzy wyst?puj? w obronie izolowanego "Obrazu Swiata", stoj? na straconej pozycji. Wszystkie stare wysokie cywilizacje by?y w ci?g?ym kontakcie ! "Cz?owiek wci?gn?? ?agle, za nim osiod?a? konia.... i op?yn?? ?wiatowe morza, nim podrĂł?owa? na ko?ach po drogach" i dalej: "W czasie ?eglarskich podrĂł?y wychodzi?o si? z za?o?enia, ?e te stare cywilizacje mia?y nieograniczony promie? dzia?ania" (Thor Heyerdahl).

Wracam jednak na "nasze" podwĂłrko, pĂł?nocno-europejskie. Nie bez kozery uj??em to poj?cie w cudzys?Ăłw. Pragn? bowiem temat zaw??y? do setki lub tysi?cy ju? razy omawianego czy poruszanego zagadnienia: mianowicie do stosunkĂłw s?owia?sko-germa?skich, oraz do prowadzonego z ogromnym zaanga?owaniem przez profesjonalistĂłw i amatorĂłw "?ledztwa", nierzadko z przesadnym patriotycznym podtekstem, ktĂłre udzieli? ma odpowied? na bulwersuj?ce wielu pytanie: Kim s?.... czy sk?d.... pochodz? S?owianie ? Cz?sto nad tym problemem si? zastanawia?em w trakcie zaznajamiania si? z licznymi naukowymi i pseudonaukowymi opracowaniami, ktĂłre na ogĂł? wychodz? z tak absurdalnych za?o?e?, ?e je w tych rozwa?aniach pomin?. Zasadniczym impulsem do bardziej szczegĂł?owego zaj?cia si? tym problemem by?a dla mnie praca dr. Ilse Schwidetzky (Rassenkunde Der Altslawen) oparta wy??cznie na archeologii i antropologii, w tym te? na pracy Kopernickiego (Czaszki i ko?ci z trzech staro?ytnych cmentarzysk zdobione kĂł?kami kab??czkowymi. ZbiĂłr Wiad.do Antr. Kraj. VII,3-40, 1883) w ktĂłrej pisze, i? czaszki ze S?aboszewa nale?? do zeslawizowanych GermanĂłw. A J.Talko-Hryncewicz (Cz?owiek na ziemiach naszych. 153 str. 1887) doszed? do wniosku, ?e ci starzy S?owianie z d?ugimi czaszkami, wywodz?cy si? ze wschodnich starych grup s?owia?skich, to potomkowie "jasnych (skĂłra i w?osy) fi?skich plemion o d?ugich czaszkach". Kiedy par? tygodni temu czyta?em w "Tarace" artyku? pani Anny Zapolskiej (Dlaczego tak trudno mĂłwi? o S?owianach...), trafi?em na interesuj?ce zdanie : "Nie wystarcza?y ju? jedynie legendy o Pia?cie Ko?odzieju o w?osach koloru zbo?a (stereotyp ten funkcjonowa? bardzo d?ugo w umys?ach mniej czy bardziej uczonych osĂłb)." Pani Zapolska zapewne uwa?a, ?e taki sposĂłb rozpoznawania jest ?mieszny i nienaukowy.

Mnie jednak zawsze intrygowa?a jednakowa "uroda" dawnych mieszka?cĂłw Wschodnich Prus, Pomorza i Meklenburgii, czyli potomkĂłw "S?owian" i ludĂłw nordyckich. Wyja?nienie tego cudzys?owu nast?pi automatycznie podczas dalszych moich wynurze?,- jak s?dz?. Autor pracy o rewolucyjnym wprost znaczeniu, Heinrich Helmut SchrĂścke (Germanen-Slawen. Vor-und FrĂźhgeschichte des ostgermanischen Raumes wyd. 1996), opartej prawie wy??cznie na oryginalnych ?rĂłd?ach, z ktĂłrymi w tak skomasowanej formie i o takim znaczeniu po raz pierwszy si? zetkn??em, pisze : "Wenden oznacza jednoznacznie Wandale. Najbardziej wyrazistym dowodem jest tytu? niemieckiego t?umaczenia ?acinskiej Kroniki WandalĂłw napisanej przez A. Krantzius'a (zm. 1517, wydrukowana 1600): 'Vandalia oder Beschreibung Wendischer Geschicht' (FOTO). S?owo Wenden pojawia si? dopiero jak kronikarze zacz?li pisa? po niemiecku.Windisch czy Wenden, z zawartym w tym s?owie rdzeniem w-n-d (Weneder), to wczesne nazwy u?ywane jeszcze do dzisiaj przez NiemcĂłw na okre?lenie "S?owian" zachodnich mieszkaj?cych w Schlezwiku, Meklenburgii czy na Pomorzu, co oznacza? mia?o "blondyni". Ten rdze? zawarty jest oczywi?cie tak?e w nazwie Wandale, Wendlen czy Windilen" ( Barry Fell/Heinz B. Masse: Deutschlands Urahnen. Nordische Schriftzeugnisse und atlantische Seefahrt in der Bronzezeit, Stedinger-Verlag, Lemwerder 1998, 144 S., kart., zahlr. Abb.). A wi?c, ci nordyccy "S?owianie", w oczach osadnikĂłw przyby?ych tutaj pĂł?niej z g??bi Niemiec - to blondasi o b??kitnych oczach!

Autor pi?knie wydanej ksi??ki (Heimatbuch 1933) Die Insel Wollin, Peter August Rolfs, nauczyciel ze Swinouj?cia, opisuj?c histori? tej wyspy pisze o "s?owia?skich Wenden" osiad?ych tutaj gdzie? w 7 stuleciu. Wspomina te? o starych nazwach za?o?onych przez nich wsi, i oczywi?cie o Wendach, ktĂłrzy tworzyli powitalny komitet z okazji przybycia Otto von Bamberg'a - i wymienia ich z imienia: Cesternit, Tredegras, Knips, Jeffe, Golias i Bogdahl. Ten ostatni, wed?ug legendy, przerastaj?cy wielebnego biskupa o g?ow?, wyr?n?? nim o ziemi?. Byli wi?c ci "S?owianie" o intryguj?cych imionach ros?ymi blondynami.

Zapozna?em si? te? w pa?skiej "Tarace" z krĂłtkim artyku?em pana ?ukasza ?uczaja (Geny EuropejczykĂłw), w ktĂłrym Autor omawia najnowsze wyniki genetycznych bada?, i wyci?ga z nich pewne wnioski do ktĂłrych z zasadniczych powodĂłw si? nie ustosunkuj?. Stawia jednak pytanie: "Czy?by?my tu wi?c byli (S?owianie na ziemiach dzisiejszej Polski) od zawsze?" No w?a?nie. Wygl?da na to, w ?wietle najnowszych bada?, ?e tak i nie ! Czy pan ?uczaj zdaje sobie jednak z tego spraw?, ?e tym samym podwa?a obowi?zuj?c? i oficjaln? "prawd?" o "Indoeuropejskich je?dcach ze wschodu", przyby?ych z Azji i osiad?ych w Europie, w tym "S?owian" i "GermanĂłw" ("IndoeuropejczykĂłw")? Czy, jak twierdzi Colin Renfrew, przyby?ych z Anatolii - co jest kompletnym absurdem! Pomijaj?c wszelkie dowody i tezy k?adzone na stĂł? przez akademickich badaczy, zaprzeczaj?ce czy potwierdzaj?ce, to nale?y sobie uprzytomni? jedno; biali, blond i o niebieskich oczach nordyccy ludzie mogli si? rozwin??/ukszta?towa? tylko w niedostatku promieni s?onecznych, co najlepiej dowodzi nasza udomowiona ?winia, i tylko tam gdzie panuje mocne albo ci?g?e zachmurzenie, wyst?puje wzgl?dny mrĂłz i le?y du?o ?niegu. Ta bia?a skĂłra tych ludzi pĂł?nocy by?a konieczna, by przy ograniczonym s?o?cu tankowa? wystarczaj?c? ilo?? witaminy D, potrzebnej do ?ycia. A w Anatolii s?o?ca jest pod dostatkiem.(Barry Fell/Heinz B. Masse).

W ktĂłrym? z kolejnych numerĂłw "Science" z 2005r. ukaza? si? obszerny artyku? w ktĂłrym omĂłwiono najnowsze badania dotycz?ce pochodzenia EUROPEJCZYKOW. Nie b?d? zanudza?, nie mam te? ochot? na analiz? ca?okszta?tu problemĂłw w nim omawianych, dlatego ogranicz? si? tylko do podstawowych wnioskĂłw ktĂłre genetycy z tych bada? wyci?gn?li. Po pierwsze: dzisiejsi Europejczycy, na podstawie przeprowadzonych genetycznych bada? przez niemiecko-esto?sko-brytyjski team, nie pochodz? od rolnikĂłw z m?odszej epoki kamiennej lecz od MY?LIWYCH i ZBIERACZY z najwcze?niejszej epoki kamiennej, czyli s? rodowitymi mieszka?cami tego kontynentu.

To jest, jakby nie by?o, spektakularny zwrot, bo w niezliczonych publikacjach dotycz?cych kulturowej historii EuropejczykĂłw du?a cz??? wp?ywowych i nadwornych genetykĂłw "ustali?a", i? wi?ksza cz??? naszego biologicznego dziedzictwa pochodzi od ch?opĂłw (rolnikĂłw emigrantĂłw przyby?ych n.p. z "Anatolii") z m?odszej epoki kamiennej. Po drugie: najwi?ksz? niespodziank? dla badaczy by?o jak natrafili w jednym z rejonĂłw w genomie mitochondrialnym na haplotyp "N1a". Komentarz jednego z badaczy na konferencji we Frankfurcie, Joachim'a Burger'a : "Oczekiwali?my czego? zupe?nie innego". N1a u dzisiejszych EuropejczykĂłw prawie nie wyst?puje. Na 35.000 EuropejczykĂłw znaleziono ten typ TYLKO u 50 osobnikĂłw. Odwrotnie ni? u tych ch?opĂłw. Jaki z tego wniosek ? Nie wyst?pi?o ?adne populacyjno-genetyczne za?amanie - po prostu i zwyczajnie naukowcy wciskali kit! Badacze z Mainz: "gen N1a wymar?"! Nawet wi?cej: paleantropologiczne studia dowiod?y istnienie rĂł?ni?cych si? mi?dzy sob? SZE?CIU haplotypĂłw N1a. Odkryto wariacje, ktĂłrych w konfrontacji z artefaktami nie mo?na wyt?umaczy?. Autor artyku?u, "Europa kam aus der Altsteinzeit", Joachim MĂźller-Jung, zajmuj?cy si? tymi wynikami bada?, dochodzi do wniosku: "Niezale?nie, jak kulturowo i technicznie wyposa?eni byli potomkowie tych ch?opĂłw z Anatolii i Ba?kanĂłw, to pozostawili w Europie minimalne ?lady." To stanowisko ?atwo zrozumie?, bo podtytu? artyku?u MĂźllera-Jung'a brzmi: "Die Kultur kam aus dem Orient, die Gene nicht." (FAZ 30. Dezember 2005).

W dalszej cz??ci MĂźller-Jung pisze : "My?liwi i zbieracze, ktĂłrzy w trakcie przybycia neolitycznych ch?opĂłw ju? d?ugo, mianowicie wi?cej ni? 40,000 lat ?yli w Europie, przej?li nowe kulturowe techniki. To co si? na kontynencie europejskim rozprzestrzeni?o, to nie byli ci wcze?ni ch?opi w sensie populacji, tylko kulturowa technika uprawy roli." Ta wariacka teza "Ex Oriente lux" jest, jak wida?, wci?? mocno w umys?ach zakotwiczona i oficjalnie nie chce si? z niej zrezygnowa?! Nowi i m?odzi badacze, g?Ăłwnie archeologowie, ju? od pewnego czasu nie zgadzaj? si? z tego rodzaju "odczytywaniem" historii. W 1995 odkryto w okolicy OsnabrĂźck'u szerok? na 4,5 metra drog? z k?adzionych bali przebiegaj?c? przez moczary, i za pomoc? metody C14 ustalono, ?e droga ta zbudowana zosta?a w 4682 r. przed n.er?. Dowodzi to odkrycie jednoznacznie i wyrazi?cie, i? w m?odszej epoce kamiennej, u nas w Europie, kursowa?y zaprz?gi wo?Ăłw - a wi?c wcze?niej ni? gdziekolwiek indziej na ?wiecie, to znaczy, w tych obszarach kulturowo-cywilizacyjnych znanych z dalekiej przesz?o?ci. Je?li dodamy owe odkryte w Kyhna i Goseck (Thuryngia) obserwatoria astronomiczne zbudowane przed 7000 ty?. lat, i niedaleko od tych miejscowo?ci znaleziony Dysk z Nebry z map? nieba ("Himmelsscheibe von Nebra"), ktĂłry jest chyba najbardziej sensacyjnym znaleziskiem w Europie na przestrzeni setek lat, i w dodatku przyjrzymy si? wozom znalezionymi w Dani i na W?grzech, w ktĂłrych zastosowano odlewane w br?zie piasty i osie, to te irracjonalne tezy ortodoksyjnych "badaczy" o zaszczepieniu orientalnej cywilizacji "barbarzy?com" z Europy jawi? si? mnie jak niesmaczny ?art sfrustrowanych (prawdziw? histori?...) akademikĂłw. Ex oriente lux ? Technika przytargana z Anatolii ? Smiechu warte, i najwy?szy czas z tymi absurdami sko?czy?!

...

cd.....


...

Co jednak z tym najbardziej interesuj?cym zagadnieniem - "S?owianami"? Jedynymi lud?mi o powiewaj?cej jasnej czuprynie, jasnej skórze i b??kitnych oczach na ca?ym ?wiecie byli, ogólnie mówi?c, "S?owianie" i "Germanie". I jest niemo?liwe by to rozpoznanie w jakikolwiek sposób podwa?y? lub obali?. I ci ludkowie musieli pochodzi? z jednego konkretnego obszaru, z europejskiej pó?nocy. Nie jest to ale wszystko, bo WSZYSTKICH wczesnych pó?nocnych ludzi nale?y widzie? jako CELTÓW! To rozró?nianie mi?dzy Celtami i Germanami zacz??o si? dopiero i w?a?ciwie w okresie rzymskiego imperium i nazwy te wynale?li Rzymianie. Po tym jak Rzymianie Galijskich Celtów pokonali, czuli wprawdzie jeszcze przed nimi respekt, aczkolwiek ci Celtowie ju? z po?udniowo europejsk? ludno?ci? si? wymieszali, i zostali w pó?niejszym sensie Celtami - lub, jak ich Germanie zwali, Welsche (n.p mieszka?cy Welschschweiz). Ale jak Rzymianie zapoznali si? z mieszka?cami zasiedzia?ymi na pónocny wschód od Renu, nazwali ich "tymi prawdziwymi Celtami". W ?acinie "germanus" oznacza bracia i siostry sp?odzonych z jednych rodziców. Z "germani Celtarum" w skróconej formie powstali "Germanie", ci "rodzeni bracia i siostry"... prawdziwych Celtów, których Grecy zwali Hyberborejami, i którzy mieszkali ca?kiem na pó?nocy (Barry Fell/Heinz B. Masse).

?e wed?ug nowinki Colin'a Renfrew'a, ojczyzn? "IndogermanĂłw" by?a "Anatolia", o tym mo?na ?mia?o zapomnie?, powiedzia? jednak te?, ?e z zamieszka?ych na pĂł?nocy ludĂłw wywodzi?y si? grupy ludno?ciowe, ktĂłre od niepami?tnych czasĂłw zamieszkiwa?y dalek? Azj?. A wi?c jednak! Ci najwcze?niejsi Celtowie pow?drowali na ca?y Swiat, w tym do Afryki i Indii i to rozprzestrzenianie mia?o miejsce o wiele wcze?niej ni? dot?d s?dzono. Franc Bopp doszuka? si? j?zykowego pokrewie?stwa mi?dzy Hindusami i Germanami. Co niektĂłrzy w gor?cej wodzie k?pani, zrobili z tego "IndogermanĂłw". Poniewa? wcze?niej istnieli tylko Celtowie, to ta bajeczka o "Indogermanach" znikn??a ca?kowicie z historii, i je?li jeszcze gdzie? przetrwa?a to na pohybel z jej obro?cami! "Indogermanie" czy "Indoeuropejczycy" s? sztucznym akademickim produktem.

"Podczas kiedy ci pozostali na pó?nocy Celtowie ("Germanie") pozostali homogenicznym narodem, to Celtowie po?udniowi, zachodni i wschodni stanowili nordyck? grup? kierownicz? innych grup narodowo?ciowych. St?d powsta?y te wysoko rozwini?te kultury, bo od nich zosta?a udzielona im pomoc i od nich wysz?y te prze?omowe inicjatywy. Wsz?dzie, gdzie stoi "indogerma?skie" musi zosta? zast?pione przez "nordyckie", wzgl?dnie "nordycki j?zyk." (....) "S?owniki wydawnictwa Langenscheidt dla j?zyków norweskiego, du?skiego i szwedzkiego zawieraj? jeszcze dzisiaj na oznaczenie ognia, stosu (p?on?cego), star? nazw? Baisfeuer, który jest te? znany z palenia ogni w czasie Wielkanocy, przesilenia dnia z noc? (w Polsce sobótka, kupa?a), nie obja?niaj?c jednak jego pochodzenia - od nazwy "bäl". Celtycki Bóg Bei (Bai) zamieszkiwa? wi?c od dawna skrajne pó?nocno-europejskie obszary. Równie? w Islandii nazwa "bäl" oznacza ogie?. W Szkocji znana jest jeszcze staroangielska nazwa "bale" - z anglosaskiego "bael - dla "balefire". Pierwsi ludzie pó?nocy, którzy ju? w czasie epoki kamiennej wyruszali w nieznane, w obce strony, stawiali wsz?dzie tam dok?d dotarli tylko celtyckie kamienne budowle (Menhiry, Cromlechy i Piramidy), pozostawili po sobie te? celtyckie pismo w formie pomników j?zykowych, i rozprzestrzeniali nazw? swojego Boga S?o?ca Bel (Bal, Baal)." (Barry Fell/Heinz B. Masse: Deutschlands Urahnen. Nordische Schriftzeugnisse...).

Ta nazwa/imi? BAAL pojawia si? w "Biblii", potwierdzona licznymi znaleziskami z Ugarit, a wsz?dzie tam gdzie si? ten celtycki BĂłg si? pojawi? czy zadomowi?, tam byli te? CELTOWIE!

Nie sposĂłb obj?? w tej krĂłtkiej relacji ca?okszta?tu poruszonego tematu. Interesuj?cym si? tym zagadnieniem polecam prac? Barry Fell'a i Heinz'a B.Masse, ktĂłrzy z godn? podziwu akrybi?, opieraj?c si? mi?dzy innymi na odkryciach archeologicznych, zupe?nie nieznanych szerszej spo?eczno?ci, odkrywaj? fascynuj?cy celtycki ?wiat w absolutnie nieznanym dot?d wymiarze. Z pewno?ci? niewielu zdaje sobie spraw? z tego, ?e na dnie Morza PĂł?nocnego i w okolicy wyspy Helgoland oraz "Morza B?otnego" (Watty) odkryto osady ludzkie, grobowce kamienne, sztaby miedzi liczone w centnarach, zatopione lasy i szereg artefaktĂłw nale??cych do celtyckiej spu?cizny.

Z licznych dokonanych odkry? wymieni? jedno: "W pobli?u wyspy Helgoland niemiecki statek badawczy "Meta" znalaz? na g??boko?ci 30 m poni?ej morskiej powierzchni w osadzonym ile dwa megalityczne grobowce (Hßnengräber), resztki budowli mieszkalnej, z?o?one do grobowców datki, narz?dzia rzemie?lnicze i inne rzeczy z drugiego i trzeciego tysi?clecia sprzed n. e. ( "Hamburger Echo" 15 September 1951). Niezwykle interesuj?cy jest ale ten fakt, ?e w tym miejscu nie prowadzi si? nie tylko systematycznych, ale w ogole ?adnych prac archeologicznych, w odró?nieniu n.p. od zatopionej cz??ci Alexandrii, gdzie na podwodne badania wydano dziesi?tki milionów dolarów. Czy?by powodem by?y ideologiczno-historyczne ustalenia obowi?zuj?ce ju? jakoby na wieczno?? ?

Zatem, zmierzaj?c do ko?cowych wnioskĂłw i ustale? kwestii "S?owian", w ktĂłrych przejm? w ca?o?ci wywody i ustalenia Barry Fell'a i Heinz'a B. Masse:

"Owi Veneter ( Weneci?), pochodzacy z dorzecza Odry i Wisly, lecz wyparci pĂł?niej przez GermanĂłw (prawdopodobnie WandalĂłw - BGE) w rejon bagien Prypeci i dalej na wschĂłd, a tak?e Celtowie wyparci z GĂłrnego Sl?ska, Czech, Moraw i Kotliny Karpackiej do Galicji, s? razem z zasiedzia?ymi ju? tam Scytami i Kimmerami protoplastami czy praojcami S?owian. Liczne nazwy miejscowo?ci zaczynaj?ce si? od GAL, jakie znajduj? si? w "Ritters Geografisch-statistschem Lexikon 1874", ktĂłre pojawiaj? si? wsz?dzie tam, gdzie przebywali/mieszkali Celtowie, s? te? w Prusach Wschodnich i Zachodnich i w Wielkopolsce, ?wiadcz?c, ?e i tam mieszkali Celtowie. Nazwa historycznej prowincji Galicja, gdzie znajdowano sĂłl, pochodzi od CeltĂłw, jak te? miasto Halles (Halicz) z celtyckiem rdzeniem "Hai" dla soli, zdradza to samo."(....) "Je?li chodzi jeszcze o ScytĂłw i KimmerĂłw, to nale?y zaznaczy?, ?e i ci nale?? do CeltĂłw, ktĂłrzy pĂł?noc Europy opu?cili. DowĂłd na to przytoczy?a w wyg?oszonym w lutym 1995 w Bremie odczycie prof. Renate Rolle z Hamburga, po tym jak odkry?a i cz??ciowo te? odkopa?a wczesne oppida ScytĂłw na pĂł?noc od Morza Azowskiego i per Dia pokaza?a." (....) Nazwa "Slawen" wywodzi si? ze starszej jeszcze nazwy "Slowenen". Jan z Efezu zwie ich "Slawinen". (...) To "SLO" oznacza bagno (Bahlow: Deutsches Namenlexikon). S? to ?yj?cy we wschodnich bagnistych obszarach celtyccy Weneder, ktĂłrzy kiedy? przej?li, od dalej na wschodzie ?yj?cych "IndogermanĂłw", j?zykowe przyzwyczajenia grupy Satem. (....) S?owia?skie J?zyki s? bliskie s?ownictwu celtyckiemu, bli?sze ni? wszystkie inne. Pi?knym dowodem na to jest, i? Irlandczycy zw? ?Ăłd? o konstrukcji drzewnej obci?gni?tej skĂłrami "coracle", a Rosjanie statek "korablj". Bizantyjczycy opisywali S?owian, jako tych "ktĂłrzy post?puj? i zachowuj? si? jak Celtowie" i zrobili z "Slowenen" pĂł?niej " Sklawonen", poniewa? nie potrafili wypowiedzie? "SL" i zrobili z tego SKL. Widukind z Corvey jeszcze przed rokiem 1000 pisz?c o S?owianach, u?ywa? nazwy "Sclaven". W jakim? momencie tym Sklavonen zosta?y te dwie litery "on" przez szybko mĂłwi?cych wyszlifowane. I dlatego przypuszczalnie wyraz "Slawen" jest dolnoniemieckim wyra?eniem s?owa Sclawen, u?ywanego przez Rzymian."

Jak natomiast dosz?o do tego, ?e w miejsce litery "L", potomkowie CeltĂłw zamieszkuj?cych dzisiejsz? Polsk? w nazwie "Slowianie" wstawili na "?",- tego nie wiem U?miech.

Warto pod koniec (strasznie si? rozpisa?em) zaznaczy?, i? Zachodni S?owianie, z ktĂłrych po k?dzieli w znacznej cz??ci pochodz?, zachowali w sobie znacz?ce pĂł?nocno-germa?skie substancje. I u nich w?a?nie rzymski ko?ciĂł? ju? bardzo wcze?nie, bo byli jeszcze poganami, z pomoc? owego ko?cielno-s?owia?skiego j?zyka, tej slawizacji mocno pomog?. Bardziej energiczniej post?powa? rzymski ko?ciĂł? w tej slawizacji po reformacji, rĂłwnie? z tym rozpowszechnianiem nazwy "Slawen" w odniesieniu do "Wenden" ktĂłrzy byli germa?skimi Wandalami, poniewa? Celtowie zostali wyparci na wschĂłd, i w ten sposĂłb stali si? "wschodnimi S?owianami".

Serdeczne pozdrowienia, powodzenia w ?yciu prywatnym i zawodowym!
Dosiego Roku!

Bogdan Georg Eckert
nedamir@web.de
Berlin, 3 stycznia 2007

http://www.taraka.pl/wandal1600.htm

Mo?e nie wszystkie porĂłwnania s? trafne ale warto przeczyta?.



Bia?czy?ski
Tajemnica Srebrnego Byka z Radymna a Przemyski System KopcĂłw i ?wi?tych WzgĂłrz

http://bialczynski.wordpress.com/category/mitologia-slowianska/

Encyklopedia staropolska.


http://literat.ug.edu.pl/glogers/0043.htm